Πληρώνεστε με bitcoins;

Το θέμα είναι δύσκολο, επειδή όμως είναι 
εξαιρετικά ενδιαφέρον, καταπιάνομαι μαζί του.

Θα σας πω μόνον όσα καταλαβαίνω και είναι αυτά που μου εξήψαν το ενδιαφέρον. Ένα δημοσίευμα του Bloomberg BusinessWeek που διάβασα χτες, αναφέρεται στα Bitcoins - ένα  εναλλακτικό, αποκεντρωμένο, ψηφιακό νόμισμα, που κυκλοφορεί μόνο μέσω ίντερνετ, εξυπηρετεί τις συναλλαγές, δεν εκδίδεται από τράπεζες (αλλά από ειδικό software), δεν πλαστογραφείται, δεν επιβαρύνεται με προμήθειες, δεν συνδέεται με τραπεζικούς λογαριασμούς κι έχει μιαν αξία που διαμορφώνεται από τη χρήση του. Αυτό το άυλο και εικονικό νόμισμα, μπορεί όμως να μετατραπεί και σε πραγματικό νόμισμα – αν έχετε ένα απόθεμα από bitcoins, μπορείτε να τα καταθέσετε σε ιστότοπους και να εισπράξετε την αντίστοιχη αξία σε υλικό και πραγματικό χρήμα. Το δημοσίευμα μάλιστα αναφέρεται στο θέμα, διότι στην Κύπρο, Καναδός επιχειρηματίας ανακοίνωσε τις προάλλες την πρόθεσή του να εγκαταστήσει ένα ATM, που θα μετατρέπει τα bitcoins σε πραγματικά χρήματα και αντίστροφα – αφενός για να ενισχύσει τη ρευστότητα στη χώρα και αφετέρου για να τονώσει την ανταλλακτική λειτουργία, δεδομένης της έλλειψης πραγματικού χρήματος.

Το συγκεκριμένο νομισματικό σύστημα γεννήθηκε πριν από 4 περίπου χρόνια, ο γεννήτοράς του φέρει το όνομα (ή το ψευδώνυμο) Satoshi Nakamoto και το κάθε bitcoin έχει μιαν υποδιαίρεση 100 λεπτών που καλούνται satoshis. Για τη λειτουργία του λένε, πως προσομοιάζει με αυτήν του email – απευθύνεσαι σε κάποιον ηλεκτρονικά και εκτελείς μια συναλλαγή με ένα κλίκ, χωρίς ενδιαμέσους, χωρίς να αποκαλύπτεις κωδικούς τραπεζικών λογαριασμών, με μικρότερο ρίσκο και σε χαμηλότερο κόστος. Διότι στην πραγματικότητα δεν έβγαλες λεφτά απ΄το πορτοφόλι σου, έβγαλες εικονικά λεφτά απ΄ το εικονικό πορτοφόλι σου…

Για να γίνεις χρήστης, διαμορφώνεις ένα ηλεκτρονικό πορτοφόλι με bitcoins, μέσω ενός δωρεάν προγράμματος που κατεβάζεις από τον ιστότοπο bitcoin.org. στον υπολογιστή ή το κινητό σου. Μέσω αυτού αποκτάς μία bitcoin address (κάτι σαν τραπεζικός λογαριασμός), ένα κρυπτογραφημένο πορτοφόλι (wallet), ενώ όλες οι συναλλαγές καταγράφονται σε ένα «ψηφιακό βιβλιάριο» που είναι ορατό από όλους.

Οι επαΐοντες λένε ότι είναι σαν να παίζεις Monopoly. Υπάρχει ένα δίκτυο συνδεδεμένων χρηστών και ένα αρχικό απόθεμα ψηφιακών bitcoins. Όταν κάποιος απ΄ τους χρήστες θέλει να αγοράσει ένα προϊόν ή μια υπηρεσία (από ένα διαδικτυακό κατάστημα που επίσης είναι συνδεδεμένο, έχει δηλώσει δηλαδή πως «δέχεται  bitcoins»), τότε ξεκινά η διαδικασία που καλείται mining παραπέμποντας στην εξόρυξη και που είναι μια πολύπλοκη διαδικασία κρυπτογράφησης κι ενημέρωσης όλων των διασυνδεδεμένων χρηστών.
Η αξία των bitcoins διαμορφώνεται από το εύρος και τη χρήση του δικτύου των πελατών του και η ιδιαιτερότητά τους στηρίζεται σε αυτήν ακριβώς τη διαφορά από τα κλασικά νομίσματα – αν το νόμισμα αντανακλά το επίπεδο μιας οικονομίας και η αξία του συναρτάται με το μέγεθος μιας οικονομίας, το bitcoin δεν συναρτάται με κάποια οικονομία, ενώ γεννά οικονομικά αποτελέσματα.

Η συναλλαγματική ισοτιμία για κάθε επιμέρους μονάδα του κρυπτογραφημένου ψηφιακού νομίσματος τον περασμένο μήνα ήταν του επιπέδου των 32 $, την περασμένη βδομάδα όμως εκτινάχθηκε πάνω από 92$. Η  αύξηση των τιμών του νομίσματος αποδίδεται εν μέρει στον αυτόματο πληθωρισμό και ήδη προ τριμήνου (όταν διαπιστώθηκε ότι «κυκλοφορούν» 10 εκ. bitcoins) το σύστημα μείωσε την έκδοση νέων νομισμάτων κατά 50% εκτοξεύοντας την αξία τους. Αξίζει να σημειωθεί, ότι ο εμπνευστής του συστήματος -προλαμβάνοντας το ενδεχόμενο δημιουργίας πληθωριστικού χρήματος και για να μη στιγματιστεί το σύστημά του, όπως ακριβώς στιγματίζονται οι τράπεζες- έθεσε ως όριο διαθέσιμων bitcoins, τα 21 εκατομμύρια ψηφιακά νομίσματα.

Οι ξένοι αναλυτές σημειώνουν ότι η συγκεκριμένη υπόγεια διαδρομή του χρήματος έχει ένα μειονέκτημα, καθώς ευνοεί κάθε είδους παράνομη συναλλαγή, έναντι της οποίας δεν μπορεί να μπεί φραγμός. Ασφαλώς έχει επίσης το μειονέκτημα της περιορισμένης εφαρμογής, μολονότι ήδη έχει τεθεί εκτός κλίμακας. Αποτελεί, τέλος, ένα παρακολούθημα του ίντερνετ, άρα είναι ευάλωτο σε ιούς και χάκερς, παρά τα μέτρα προστασίας που λαμβάνονται και διέπεται από την ίδια τη φιλοσοφία του κυβερνοχώρου – πρόκειται για μια κοινότητα αφανή, για πρόσωπα που συνδέονται μεταξύ τους κατά το δοκούν και που αναπτύσσουν μια -τεχνολογικά προηγμένη, αλλά εννοιαλογικά πρωτόγονη - ανταλλακτική κοινωνία.